تا تبديل بر وفق شرع كنند لاجرم در بدعت درافتادند « 1 » . و بعضى ريش تراشيدند و بعضى ابروهم « 2 » تراشيدند و بعضى بينى « 3 » را سوراخ كردند و بعضى را موى فتيله شد و جهال « 4 » ديگر آن بدعتها را شعار خود ساختند امّا آن عزيزان مأخوذ نباشند و ليكن اين جهالان « 5 » مأخوذ باشند زيرا كه به اختيار قبول كرده‌اند ( گ ) « 6 » آن بدعت را و رسوخ يافته نعوذ باللّه من ذلك الضّلال . و قال صلّى اللّه عليه و سلّم : ( آ : برگ 65 الف ) . « كلّ بدعة ضلالة الّا بدعة فى العبادة « 7 » » و قال النّبىّ « 8 » صلّى اللّه عليه و سلّم : « كلّ بدعة ضلالة و كلّ عمل لا يعمل بسنّتى فهو بدعة « 9 » » و قال صاحب « 10 » المصابيح : « البدعة هو الرّاى الّذى ليس له من الكتاب و لا من ( ب ) « 11 » السنة سند ظاهر و لا خفي ملفوظ « 12 » و لا مستنبط « 13 » - « 14 » » و قال اهل اللغة : « البدعة ما عمل به غير مثال سبق »

--> ( 1 ) آ ، ب ، درافتادند ، گ ، ل ، ن : افتادند . ( 2 ) ن : ابره . ( 3 ) گ ، ل : گوش . ( 4 ) آ : جهاد . ( 5 ) آ ، ل ، گ : جاهلان . ( 6 ) گ : ص 431 . ( 7 ) ن : ندارد . نهج البلاغة ، چاپ لاهور ، ص 477 . ( 8 ) گ ، ن : ندارد . ( 9 ) از حاشيه ب ، برگ 57 ب يعنى هر بدعتى كه هست ضلال است و هر عملى كه سنت نبود او بدعت است . ابو نعيم اصفهانى : حلية الاولياء ، ج 3 ، ص 189 . ( 10 ) ل ، ن : شارح . محتملا مراد از مصابيح مشكاة المصابيح است كه اسم جمع‌آورنده احاديث ابو محمّد حسين بن مسعود الفراء البغوى ( 510 هجرى / 1117 م ) است رك به : حاجى خليفه : كشف الظنون ، ج 5 ، ص 564 . قب براى عبارت : ابن ماجه ج 1 ، ص 183 . زركلى : قاموس الاعلام ، ج 2 ، ص 284 . ( 11 ) ب : برگ 58 الف . ( 12 ) ل : ملفوظ . ( 13 ) ب : مقسط ( به جاى مستنبط ) . ( 14 ) ب : حاشيه برگ 57 ب و صاحب المصابيح گفت كه بدعت را مىگويند كه از كتاب و سنت سند نداشته است و نيز قب : نهج البلاغة ، چاپ لاهور ، ص 477 . كنز العمال ، ج 1 ، ص 56 . كتاب كمال ، ص 149 . غزالى : احياء علوم الدين ، ج 1 ، ص 85 . حلية الاولياء ، ج 3 ، ص 189 . مجلسى : بحار الانوار ، ج 1 ، ص 80 . نجم الدّين رازى : مرصاد العباد ، ص 78 .